Dekret PKWN z 31 sierpnia 1944 r., zwany sierpniówką, przewidywał kary dla zbrodniarzy wojennych i zdrajców. W latach 1944–1962 skazano na jego podstawie ponad 18,5 tys. osób, odbyło się ok. 30 tys. procesów. Ich dokumentacja pozostaje cennym, lecz wciąż słabo zbadanym źródłem wiedzy o okupacji, społeczeństwie i polityce władz komunistycznych.